درمان متمرکز بر شفقت یا CFT را پل گیلبرت برای کسانی شکل داد که با شرم و انتقاد شدید از خود زندگی می‌کنند. خیلی‌ها می‌دانند که «نباید این‌قدر به خودشان سخت بگیرند»، اما در دلشان حس نمی‌کنند؛ CFT دقیقاً روی همین فاصله کار می‌کند.
شفقت در این رویکرد یعنی حساس بودن به رنج خود و دیگران و انگیزه برای کمک به کم شدن آن. این ضعف یا ترحم به خود نیست، بلکه نوعی قدرت و شجاعت است که می‌شود آن را مثل یک مهارت تمرین کرد.
شاید گزینهٔ بهتری باشد اگر…
CFT از مدل «سه سیستم هیجانی» استفاده می‌کند: سیستم تهدید (ترس، خشم، اضطراب)، سیستم انگیزه و پیشرفت (هدف، تلاش، دستاورد) و سیستم آرامش و امنیت (احساس امنیت، پیوند و آرامش). وقتی سیستم تهدید بیش از حد فعال باشد و سیستم آرامش کم‌کار، زندگی پر از فشار می‌شود.
درمانگر کمک می‌کند بفهمید خودانتقادی‌تان از کجا آمده و چه کاری برایتان انجام می‌داده، بدون اینکه خودتان را برای داشتنش سرزنش کنید. بعد تمرین‌هایی مثل تنفس آرام‌بخش، تصور یک همراه مهربان، نوشتن نامهٔ شفقت‌آمیز به خود و پرورش «خودِ مهربان» به کار می‌رود.
CFT را می‌شود به‌تنهایی یا در کنار رویکردهای دیگری مثل CBT استفاده کرد.
جلسه‌های آنلاین CFT معمولاً ۵۰ دقیقه و اغلب هفتگی است و ترکیبی از گفت‌وگو و تمرین‌های کوتاه تصویرسازی و تنفس است. اولش ممکن است مهربانی با خود عجیب یا حتی ناخوشایند به نظر برسد؛ این رایج است و در جلسه دربارهٔ آن صحبت می‌شود.
بسیاری از افراد چند ماه کار می‌کنند و تمرین‌های کوتاه روزانه را بین جلسه‌ها ادامه می‌دهند.
نمونه‌ها ساختگی و برای توضیح هستند.
مهدی در ایران مدیر بود اما در کانادا مجبور شد از صفر شروع کند. هر روز به خودش می‌گفت «بازنده‌ای». در CFT یاد گرفت با همان لحنی با خودش حرف بزند که با دوستی در همین شرایط حرف می‌زد. کم‌کم شرمش جای خود را به اندکی احترام داد. این مثال خیالی است.
رؤیا حس می‌کرد مادر خوبی نیست و با هر اشتباه کوچک خودش را سرزنش می‌کرد. با تمرین تصویرسازی یک همراه مهربان، توانست در لحظه‌های سخت به خودش آرامش بدهد. این داستان ساختگی است.
هستی از نوشتن نامهٔ شفقت‌آمیز به خودش خجالت می‌کشید. وقتی بالاخره نوشت، برای اولین بار برای خودش اشک ریخت و احساس سبکی کرد. این نمونه خیالی است.
این درمانگران این مورد را در پروفایل خود ثبت کرده‌اند و همه جلسات آنلاین و به زبان فارسی است.
نه. شفقت یعنی دیدن صادقانهٔ اشتباه بدون تحقیر، و انگیزه برای بهتر کردن اوضاع. سرزنش شدید اغلب انگیزه را کم می‌کند، نه زیاد.
این تجربه رایج است، به‌خصوص برای کسانی که با سرزنش بزرگ شده‌اند. درمانگر آرام و قدم‌به‌قدم پیش می‌رود و همین مقاومت را هم با مهربانی بررسی می‌کند.
اغلب وقتی شرم و خودانتقادی در کنار مشکلاتی مثل افسردگی، اضطراب یا تجربه‌های سخت گذشته وجود دارد. درمانگر کمک می‌کند ببینید برای شما مناسب است یا نه.
بله. تمرین‌های تنفس و تصویرسازی در جلسه‌های ویدیویی به‌خوبی انجام می‌شوند و انجامشان در فضای آشنای خانه گاهی حتی راحت‌تر است.
این مطلب برای آگاهی عمومی است و جای ارزیابی حرفه‌ای را نمی‌گیرد. اگر در خطر فوری هستید یا به آسیب زدن به خود فکر می‌کنید، با اورژانس محلی تماس بگیرید. کمک فوری
