رفتن به محتوای اصلی
رویکردهای درمانی

ISTDP چیست؟ روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت و فشرده

رویکرد درمانی مرتبط را بشناسید

روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت و فشرده یا ISTDP روشی است که دکتر حبیب دوانلو در کانادا پایه‌گذاری کرد. ایدهٔ اصلی آن ساده است: بسیاری از اضطراب‌ها، افسردگی‌ها و الگوهای تکراری در رابطه‌ها از احساس‌هایی می‌آیند که یاد گرفته‌ایم آن‌ها را نبینیم، مثل خشم، غم یا گناه نسبت به آدم‌های مهم زندگی‌مان.

در ISTDP درمانگر به شما کمک می‌کند همین حالا و در خود جلسه متوجه شوید چه احساسی دارید، بدن‌تان چه واکنشی نشان می‌دهد و چه راه‌هایی برای دور شدن از آن احساس به کار می‌برید. هدف این است که این احساس‌ها بدون ترس تجربه شوند تا فشاری که به شکل علائم بیرون می‌زند کمتر شود.

برای چه کسانی مناسب است؟

  • کسانی که اضطراب یا علائم جسمی بی‌دلیل مثل سردرد، تپش قلب یا گرفتگی عضلات دارند
  • کسانی که احساس می‌کنند در رابطه‌ها مدام یک الگوی آشنا تکرار می‌شود
  • کسانی که سال‌ها خشم یا غم را در خود نگه داشته‌اند و نمی‌دانند با آن چه کنند
  • افرادی که درمان‌های دیگر را امتحان کرده‌اند و حس می‌کنند به عمق مسئله نرسیده‌اند
  • کسانی که آمادگی دارند در جلسه فعالانه و صادقانه با احساس‌های خود روبه‌رو شوند

شاید گزینهٔ بهتری باشد اگر…

  • در بحران حاد، افکار جدی آسیب به خود یا خطر فوری، اول باید با خدمات اورژانس محلی تماس گرفت
  • کسانی که در حال حاضر بسیار شکننده‌اند ممکن است ابتدا به روشی آرام‌تر و حمایتی‌تر نیاز داشته باشند؛ درمانگر ISTDP معمولاً شدت کار را با توان فرد تنظیم می‌کند

چطور کار می‌کند؟

در ISTDP درمانگر توجه زیادی به لحظهٔ حال دارد. وقتی دربارهٔ موقعیت مشخصی صحبت می‌کنید، مثلاً دعوا با همسر یا رفتار پدر، درمانگر می‌پرسد الان در بدن‌تان چه حس می‌کنید. این تمرکز به جزئیات، کمک می‌کند احساس واقعی از زیر توضیح‌ها و توجیه‌ها بیرون بیاید.

بخش مهم دیگر شناختن «دفاع‌ها» است: کارهایی که ناخودآگاه انجام می‌دهیم تا احساس دردناک را نبینیم، مثل لبخند زدن هنگام ناراحتی، عوض کردن موضوع یا سرزنش خود. درمانگر این دفاع‌ها را با احترام نشان می‌دهد تا شما بتوانید انتخاب کنید که آیا می‌خواهید همچنان از آن‌ها استفاده کنید یا نه.

درمانگر همچنین سطح اضطراب را دنبال می‌کند و نشانه‌های بدنی آن را می‌شناسد. اگر اضطراب بیش از حد بالا برود، سرعت کار کم می‌شود و ابتدا به آرام شدن و فهمیدن آنچه رخ داده پرداخته می‌شود. بنابراین کار فشرده است، اما قرار نیست بی‌ملاحظه باشد.

در جلسه‌های آنلاین چه انتظاری داشته باشیم؟

جلسه‌های آنلاین ISTDP معمولاً ۵۰ تا ۶۰ دقیقه طول می‌کشند و اغلب هفته‌ای یک بار برگزار می‌شوند. بعضی درمانگران جلسهٔ اول را طولانی‌تر برگزار می‌کنند تا تصویر روشن‌تری به دست بیاید. چون درمانگر به چهره و بدن شما توجه می‌کند، بهتر است تصویر واضح باشد و در جای آرام و خصوصی بنشینید.

طول درمان از فردی به فرد دیگر فرق دارد؛ برای بعضی چند ماه کافی است و برای کسانی که مشکلات قدیمی‌تری دارند ممکن است طولانی‌تر شود. ممکن است در جلسه احساس‌های شدیدی را تجربه کنید و بعد از آن کمی خسته باشید، که معمولاً بخشی طبیعی از این کار است.

چند نمونه

نمونه‌ها ساختگی و برای توضیح هستند.

سردردهای بی‌دلیل

مریم سال‌ها سردردهای تکراری داشت و پزشکان علت جسمی پیدا نکرده بودند. در جلسه‌ها درمانگر متوجه شد هر بار که مریم از مادرش حرف می‌زند، شانه‌هایش سفت می‌شود و موضوع را عوض می‌کند. به‌تدریج مریم توانست خشم و غمی را که سال‌ها نادیده گرفته بود حس کند. او می‌گوید حالا زودتر متوجه می‌شود چه چیزی ناراحتش کرده است.

مهاجرت و احساس‌های گفته‌نشده

آرش پنج سال پیش به آلمان مهاجرت کرد و از بیرون همه‌چیز خوب به نظر می‌رسید. اما او بی‌خوابی و اضطراب داشت و نمی‌دانست چرا. در درمان آنلاین به فارسی، کم‌کم به احساس گناهی رسید که دربارهٔ تنها گذاشتن پدر و مادرش داشت. تجربه کردن این احساس در جلسه، به او کمک کرد با خانواده‌اش صادقانه‌تر صحبت کند.

رابطه‌هایی که شبیه هم تمام می‌شوند

سارا متوجه شده بود هر رابطه‌اش با همان دعواها به پایان می‌رسد. درمانگر به او کمک کرد ببیند وقتی ناراحت می‌شود، به‌جای گفتن آن، ساکت و سرد می‌شود. با تمرین در جلسه، سارا یاد گرفت احساسش را زودتر و روشن‌تر بیان کند.

درمانگرانی که در «روان‌درمانی پویشی کوتاه‌مدت و فشرده (ISTDP)» تجربه دارند

این درمانگران این مورد را در پروفایل خود ثبت کرده‌اند و همه جلسات آنلاین و به زبان فارسی است.

مشاهده همه درمانگران

پرسش‌های رایج

ISTDP واقعاً کوتاه‌مدت است؟

کلمهٔ «کوتاه‌مدت» در مقایسه با روان‌کاوی کلاسیک است. برای بعضی افراد چند ماه کافی است و برای برخی دیگر درمان طولانی‌تر می‌شود. درمانگر معمولاً پس از چند جلسه دربارهٔ مسیر احتمالی با شما صحبت می‌کند.

آیا ISTDP به‌صورت آنلاین هم انجام می‌شود؟

بله، بسیاری از درمانگران ISTDP جلسه‌ها را تصویری برگزار می‌کنند. مهم است که تصویر و صدا واضح باشد و شما در فضای خصوصی و بدون مزاحمت باشید.

اگر در جلسه احساس‌هایم خیلی شدید شود چه؟

درمانگر ISTDP آموزش دیده که سطح اضطراب را دنبال کند و در صورت لزوم سرعت را کم کند. شما هم همیشه می‌توانید بگویید که نیاز به مکث دارید. اگر بیرون از جلسه در خطر فوری بودید یا به آسیب به خود فکر می‌کردید، با خدمات اورژانس محلی تماس بگیرید.

تفاوت ISTDP با روان‌درمانی پویشی معمولی چیست؟

هر دو به احساس‌ها و الگوهای ناخودآگاه می‌پردازند. ISTDP فعال‌تر است و درمانگر بیشتر روی لحظهٔ حال، بدن و دفاع‌ها تمرکز می‌کند، در حالی که روان‌درمانی پویشی معمولاً آرام‌تر و گفت‌وگومحورتر پیش می‌رود.

این مطلب برای آگاهی عمومی است و جای ارزیابی حرفه‌ای را نمی‌گیرد. اگر در خطر فوری هستید یا به آسیب زدن به خود فکر می‌کنید، با اورژانس محلی تماس بگیرید. کمک فوری